مبحث10

مبحث دهم از مجموعه مقررات ملی ساختمان شامل 4 بخش می­باشد. برای در دسترس بودن مطالبی از این مبحث که محاسبان محترم بیش از هر چیز با آن سروکار دارند سعی شده خلاصه ­ای از مطالب پرکار در این مبحث جمع ­آوری و در اختیار عزیزان قرار گیرد.

در ابتدا به معرفی اجمالی این مبحث می­ پردازیم:

1-10 الزامات عمومی

1-1-10 هدف و دامنه کاربرد

1-1-1-10 هدف این مبحث تعیین حداقل ضوابط و مقرراتی است که در تحلیل، طراحی و اجرای ساختمان­ های فولادی جهت تامین ایمنی و بهره­ برداری مناسب، مورد استفاده قرار می گیرد. این مبحث شامل الزامات عمومی (فصل 1-10) الزامات طراحی (فصل 2-10)، الزامات طرح لرزه­ ای (فصل3-10)، الزامات ساخت، نصب و کنترل (فصل 4-10) و پیوست های (1) و (2) می باشد.

2-1-1-10 کاربرد این مبحث در محدوده ساختمان­ های فولادی با کاربری های مندرج در قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان و آئین نامه اجرائی آن می­  باشد. سازه­ های خاص از قبیل پل­ های فولادی و سایر ساختمان­ های فولادی که برای تحلیل، طراحی و اجرای آنها مقررات و ضوابط ویژه­ ای مورد نیاز باشد، مشمول این مبحث نمی­ باشند.

3-1-1-10 همراه با این مبحث باید ضوابط کلیه مباحث مقررات ملی ساختمان رعایت شوند. همچنین سیستم ­های سازه ای ارائه شده در مبحث ششم مقررات ملی ساختمان برای ساختمان ­های فولادی، ملاک تحلیل و طراحی سازه­ های این مبحث قرار می­گیرند.

4-1-1-10 در مواردی که ضوابط این مبحث دارای ابهام یا مسکوت می ­باشد، استعلام از دفتر مقررات ملی ساختمان ملاک عمل خواهد بود.

2-1-10 مبانی طراحی

در این مبحث مبنای طراحی سازه ها، بررسی و کنترل آنها در حالت­ های حدی برای حصول ایمنی و قابلیت بهره برداری است.

1-2-1-10حالت ­های حدی

حالت­ های حدی به شرایطی اطلاق می­ شوند که اگر تمام یا بخشی از سازه به هر یک از آن حالت­ ها برسند، قادر به انجام وظایف خود نبوده و از حیز انتفاع خارج می شوند. مطابق این مبحث، تعیین پیکربندی، ابعاد و مشخصات اجزای سازه باید به نحوی باشد که مجموعه سازه، شامل اعضا و اتصالات آن، تحت شرایط بارگذاری محتمل، به­ هیچ یک از حالت­ های حدی زیر نرسد.

الف- حالت­ های حدی مقاومت

حالت­ های حدی مقاومت حالت­ هایی هستند که مجموعه سازه، شامل اعضا و اتصالات آن، ضمن حفظ انسجام خود، تحت اثر ترکیبات مختلف بارگذاری تا رسیدن به آن حالت­ ها (نظیرتسلیم، گسیختگی، کمانش و ...) از مقاومت کافی و شکل ­پذیری مورد نیاز برخوردار بوده و پس از رسیدن به هر یک از آنها پایداری خود را از دست می دهند.

ب- حالت­ های حدی بهره برداری

حالت ­های حدی بهره برداری حالت­ هایی هستند که مجموعه سازه، شامل اعضا و اتصالات آن، تا رسیدن به آن حالت­ ها (نظیر قابلیت نگهداری، حفظ ظاهر، دوام، آسایش و ...) وظایف خود را به طور کامل انجام می­دهند و پس از رسیدن به هر یک از آنها قادر به انجام وظایف خود نخواهند بود.

2-2-1-10 طراحی بر اساس حالت­ های حدی مقاومت

1-2-2-1-10 در این مبحث روش طراحی مورد استفاده برای تامین الزامات حالت های حدی مقاومت، روش ضرایب بار و مقاوم می باشد و از طریق دو سری ضرایب ایمنی به شرح زیر در تحلیل و طراحی منظور می گردد.

الف- اولین دسته ضرایب ایمنی از طریق تشدید ضرایب بارها منظور می شود و مقدار آنها به میزان عدم اطمینان در برآورد مقدار بارها بستگی دارد. مقدار این دسته از ضرایب ایمنی باید مطابق با ترکیبات بارگذاری ارائه شده در مبحث ششم مقررات ملی ساختمان باشد.

ب- دومین دسته ضرایب ایمنی از طریق ضرایب کاهش مقاومت (ø) منظور می شود و مقدار آنها با توجه به دقت تئوری مورد استفاده در ضوابط طراحی، تغییرات احتمالی مشخصات مصالح و ابعاد مقطع تعیین می­گردد. مقادیر ضرایب کاهش مقاومت (ø) در فصل 2-10 این مبحث ارائه شده است.

3-2-1-10 طراحی بر اساس حالت های حدی بهره برداری

1-3-2-1-10 مجموعه سازه، شامل اعضا و اتصالات آن، باید از نظر قابلیت بهره برداری مورد کنترل و طراحی قرار گیرند. در این مبحث الزامات حالت­ های حدی بهره برداری در بخش 10-2-10 ارائه شده است. ترکیبات بارگذاری نظیر حالت­های حدی بهره برداری باید مطابق با ترکیبات بارگذاری ارائه شده در مبحث ششم مقررات ملی ساخمان باشد. در این حالت هیچگونه ضرایب کاهش مقاومت در نظر گرفته نمی شود.

3-1-10 اصول تحلیل

هدف از تحلیل سازه، تعیین مقاومت مورد نیاز و یا نیروهای داخلی در قطعات مختلف سازه و تغییر مکان نقاط مختلف تحت اثر ترکیبات بارگذاری مورد نظر، با در نظر گرفتن مشخصات هندسی و مکانیکی آنها است. در مبحث روش های تحلیل زیر مجاز می­باشند.

الف- تحلیل الاستیک: در این روش تحلیل، کلیه نیروهای داخلی در مقاطع مختلف قطعات سازه با فرض الاستیک بودن رفتار مصالح و کوچک بودن تغییر شکل های ایجاد شده و بر اساس تئوری الاستیسیته تعیین می شوند. استفاده از این روش تحلیل برای بررسی و کنترل معیار­های طراحی هر دو حالت حدی مقاومت و بهره برداری مجاز است.

ب- تحلیل غیر­الاستیک در این روش تحلیل، کلیه نیروهای داخلی در مقاطع مختلف قطعات سازه با توجه به رفتارهای غیرالاستیک سازه تعیین می­ شوند. کاربرد این روش تحلیل فقط محدود به بررسی و کنترل معیارهای طراحی حالت های حدی مقاومت بوده و از آن نمی توان برای بررسی و کنترل معیار­های طراحی حالت­های حدی بهره برداری استفاده کرد.

 

 

 

 

در روش تحلیل غیر الاستیک محدودیت ­های زیر باید تأمین شوند.

1)     در اعضایی که در آنها احتمال تشکیل مفصل پلاستیک وجود دارد، مقدار تنش تسلیم مصالح آنها نباید از 450 مگاپاسگال بیشتر باشد.

2)     مقاطع اعضایی که تحت اثر نیروهای ترکیبی (نیروی محوری فشاری و لنگر خمسی) قرار دارند و احتمال تشکیل مفصل پلاستیک در بال و جان آنها وجود دارد، باید فشرده باشند.

3)     در اعضای محوری فشاری که در آنها امکان تشکیل مفصل پلاستیک وجود دارد، به­ منظور تامین شکل­ پذیری مورد نیاز مقاومت طراحی آنها نباید ازyAg75% بیشتر در نظر گرفته شود.

4)     تامین مهارهای جانبی در محل ­های تشکیل مفاصل پلاستیک مفاصل پلاستیک الزامی است.

5)     تنش تسلیم در کلیه اعضا و اتصالات باید با ضریب 9% کاهش داده شوند، مگر آنکه در تحلیل غیرالاستیک مطابق فصل 2-10 از روش ­های دیگر نظیر کاهش مدول الاستیسیته استفاده شده باشد.

4-1-10 مشخصات مصالح فولادی

1-4-1-10 مصالح به کار رفته شامل نیمرخ­ ها، ورق­ ها، تسمه ­ها، میلگرد ها، پرچ ­ها، پیچ­ ها، واشرها، مهره ­ها، میل مهارها، الکترودها و ... باید مطابق با استانداردهای ملی ایران باشد. در صورتی که برای بعضی از مصالح استاندارد ایران تهیه نشده باشد، باید یکی از استانداردهای معتبر بین المللی (ترجیحاٌ استانداردISO) را مورد استفاده قرار داد. فهرستی از انواع مصالح فولادی مورد قبول این مبحث در جدول 1-4-1-10 ارائه شده است.

2-4-1-10 از نظر این مبحث، مدول الاستیسیته  (ضریب ارتجاعی) مصالح فولادی (E) مساوی 105 *2 مگاپاسگال در نظر گرفته می شود.

3-4-1-10 ازنظر این مبحث، ضریب پواسون مصالح فولادی (V) مساوی 3% در نظر گرفته می شود.

مبحث دهم از مجموعه مقررات ملی ساختمان شامل 4 بخش می­باشد. برای در دسترس بودن مطالبی از این مبحث که محاسبان محترم بیش از هر چیز با آن سروکار دارند سعی شده خلاصه ­ای از مطالب پرکار در این مبحث جمع ­آوری و در اختیار عزیزان قرار گیرد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (0) in /home/behsanco/public_html/wp-includes/functions.php on line 3783